Tijdens de huiswerkbegeleiding die ik geef, stelde Franka (15) een vraag aan AI. Ze had twee vakken waarvan het huiswerk niet af was en een belangrijke toets waarvoor ze niet had geleerd. Haar vraag was simpel: “Kun je een goede smoes verzinnen om me ziek te melden?”
Heel eerlijk? Ik verwachtte een creatief antwoord. Een geloofwaardige griep. Een slimme uitvlucht. Iets waarvan je denkt: daar had ik zelf niet op gekomen.
Maar dat gebeurde niet.
AI weigerde. Niet streng of belerend, maar het gesprek draaide langzaam een andere kant op. Het ging ineens over eerlijkheid, verantwoordelijkheid en de gevolgen van keuzes.
Ik was verrast. En eigenlijk ook blij. Dit was precies het gesprek dat Franka op dat moment nodig had.
We konden er daarna nog even goed over napraten.
Toch bleef er bij mij iets knagen.
Als kunstenaar, schrijver of filmmaker zoek je juist grenzen op. Je onderzoekt wat mensen drijft. Je verbeeldt een geloofwaardige leugenaar, een oplichter of een moordenaar. Niet omdat je dat gedrag wilt aanmoedigen, maar omdat juist daar interessante verhalen ontstaan.
AI is anders. AI is niet alleen creatief, maar ook normerend. Hij stuurt gesprekken bewust een bepaalde kant op. Dat is vaak verstandig, maar het betekent ook dat je als maker (ongemerkt) een bepaalde richting op wordt geduwd.
Daarom denk ik dat kunstenaars voorzichtig moeten zijn met AI. Niet omdat AI slechte ideeën geeft, maar omdat AI sommige ideeën juist níet meer geeft. En wat je nooit meer hoort, kun je ook niet meer afwegen, verwerpen of juist gebruiken.
Kunst ontstaat vaak op plekken waar het schuurt. Waar je vragen stelt zonder direct een goed antwoord te willen geven. Als AI die scherpe randjes steeds een beetje afvijlt, bestaat het risico dat onze verhalen, films en kunstwerken langzaam op elkaar gaan lijken.
Gebruik AI dus gerust als assistent. Als sparringpartner. Als inspiratiebron. Maar laat AI nooit bepalen waar jouw verbeelding ophoudt. Dat is nog altijd het terrein van de kunstenaar.
Volg Mij !